Kiedyś, podczas projektowania rurociągu z rur PE dość mocno się nagłowiłem, jaką zastosować rurę, aby była zgodna z dalszym fragmentem instalacji projektowanym ze stali. Przewertowałem znaczna ilość materiałów i nie znalazłem, żadnej skondensowanej odpowiedzi. Postanowiłem, że nigdy nie poświęcę już czasu na szukanie potrzebnych danych!

Opracowałem więc tabelę, z której w szybki sposób, jednoznacznie można odczytywać średnice rur z PE i stali zarówno posługując się DN w postaci metrycznej jak i calowej. Dodatkowo w ostatniej kolumnie zestawiłem typowe średnice zewnętrzne rur stalowych.

Na końcu artykułu znajdziesz link do pobrania gotowej tabeli

JAK KORZYSTAĆ Z TABELI?

Korzystanie z tabeli jest banalnie proste!

Kolumna pierwsza to średnice zewnętrzne rur z PE, oznaczone na rurociągach jako OD, dz itp.

Druga kolumna to odpowiadające średnicom rur z PE średnice nominalne DN rur stalowych wyrażone w jednostkach metrycznych, czyli mm. Kolejna kolumna to przeliczenie średnic nominalnych na cale.

Ostatnia kolumna to typowa średnica zewnętrzna rur stalowych.

Gotową tabelę pobierzesz z tego linku.

Mam nadzieję, że dzięki tej tabeli przyśpieszysz projektowanie i zaoszczędzisz cenny czas

Jeśli musisz rozstrzygnąć jak wyprowadzić rurę z zaworu bezpieczeństwa, to koniecznie przeczytaj ten artykuł.

Artykuł Średnice rurociągów w zależności od materiałów pochodzi z serwisu .

Obowiązująca od 19.07.2016 r. dyrektywa PED 2014/68/UE (Pressure Equipment Directive) dla jednych udręka, a dla innych chleb powszedni. Jak więc w szybki sposób określić kategorię rurociągu czy zbiornika ciśnieniowego?

Przywołana dyrektywa określa wymagania zasadnicze w zakresie projektowania oraz wytwarzania objętych nią urządzeń ciśnieniowych i ich zespołów o najwyższym dopuszczalnym ciśnieniu przekraczającym 0,5 bara.

Aby poprawnie i szybko zakwalifikować dane urządzenie, należy przede wszystkim przygotować dane, do których należą:

• rodzaj medium
• średnica rurociągu lub pojemność zbiornika
• ciśnienie projektowe PS (nie pomyl tego parametru z ciśnieniem roboczym)

MEDIUM A DYREKTYWA PED

Dyrektywa PED rozróżnia 2 grupy mediów gazy bądź ciecze z podziałem na:

• grupa 1 to wszystkie substancje niebezpieczne, toksyczne, trujące jak gazy i płyny
• grupa 2 to wszystkie pozostałe substancje

Szerszy opis substancji klasyfikowanych w grupie 1 zawarty jest w Dyrektywie w art. 13 – koniecznie otwórz Dyrektywę i się zapoznaj z tym wykazem, gdyż podział wyżej zaprezentowany jest uproszczony, ale trafny.

CIŚNIENIE PROJEKTOWE A DYREKTYWA PED

Ważnym parametrem jest najwyższe dopuszczalne ciśnienie PS – jego definicję zawartą w dyrektywie znajdziesz poniżej:

„najwyższe dopuszczalne ciśnienie PS” oznacza najwyższe ciśnienie, dla którego zaprojektowane jest urządzenie, określone przez producenta i zdefiniowane w miejscu przez niego określonym, którym jest miejsce przyłączenia urządzeń zabezpieczających lub ograniczających albo górna część urządzenia lub, jeśli nie jest to właściwe, dowolny określony punkt

Tak więc przykładowo, jeżeli np. mamy rurociąg w kotłowni parowej, za układem redukcyjnym obniżającym ciśnienie pary z 12 do 5 bar, to przykładowo rurociąg decydujemy się zabezpieczyć zaworem bezpieczeństwa o ciśnieniu otwarcia 7 bar, to ciśnieniem PS dla tego rurociągu będzie wynosiło 7 bar, a ciśnienie ruchowe 5 bar.

ŚREDNICA RUROCIĄGU / POJEMNOŚĆ ZBIORNIKA

Średnica nominalna rurociągu jest, zaraz obok ciśnienia PS, jest szalenie ważnym parametrem urządzenia. Co do jej określenia, nie ma chyba większych zastrzeżeń czy komplikacji. W końcu DN to DN.

W przypadku zbiorników ciśnieniowych parametrem, który należy wziąć pod uwagę, jest pojemność zbiornika, tutaj wydaje mi się, że nie potrzeba również komentarza.

JAK SZYBKO OKREŚLIĆ KATEGORIĘ WEDŁUG DYREKTYWY PED?

Jeśli masz zebrane, wcześniej wskazane przeze mnie, dane to droga określenia kategorii jest prosta.

Należy teraz przejść do załącznika II do Dyrektywy i odszukać odpowiedni wykres – tablice od 1 do 9

lub można do tego celu skorzystać z prostszej i szybszej drogi, mianowicie w dowolnej przeglądarce internetowej wpisz hasło: PED CALCULATOR

Osobiście polubiłem narzędzie dostępne pod tym linkiem.

Kalkulator jest intuicyjnym urządzeniem, a wygląda on bardzo prosto:

W pierwszej sekcji wybierz jedną z dostępnych opcji, czy chcesz klasyfikować:
Vessel – zbiornik
Piping – rurociąg
Steam generator – generator pary
W sekcji Fluid type wybierz dokładnie to, o co prosiłem abyś przygotował na wstępie, czyli grupę płynów.
Kolejne pole to miejsce do wpisania ciśnienia PS w barach – należy tutaj rozumieć je jako nadciśnienie manometryczne
Ostatnie pole to średnica.

W prezentowanym przykładzie założyłem, że mam rurociąg pary o ciśnieniu PS=10bar średnicy 150 mm, co w efekcie pozwala stwierdzić, że jest to rurociąg kategorii I, a jego wykonanie jest możliwe w module A.

Moduły wytwarzania urządzeń ciśnieniowych, to szersze zagadnienie, na które można spokojnie poświęcić cały kolejny wpis, więc pozwól, że na tym zaprzestanę.

Dla dokładnej klasyfikacji rurociągu, czy zbiornika nie zaprzestań na tym artykule, ale wnikliwie sprawdź aktualny stan prawny i zapisy Dyrektywy.

Jeśli musisz rozstrzygnąć jak wyprowadzić rurę z zaworu bezpieczeństwa, to koniecznie przeczytaj ten artykuł.

Artykuł Jak szybko określić kategorię wg. dyrektywy PED pochodzi z serwisu .

Wyprowadzenie rury wydmuchowej z zaworu bezpieczeństwa potrafi przysporzyć wielu problemów, szczególnie w sytuacji gdy przegroda zewnętrzna jest daleko od zaworu. Dodatkowo rurociąg ten nie może mieć zbyt wielu załamań, żeby nie powodował zbyt dużej straty ciśnienia, a więc przeciwciśnienia. Całe zagadnienie komplikuje się jeszcze bardziej, gdy musimy wyprowadzić rurociąg z zaworu bezpieczeństwa zabezpieczającego np. wodny kocioł wysokoparametrowy.

Wyrzut cieczy o temperaturze powyżej 100 stopni Celsjusza spowoduje powstanie płynu dwufazowego składającego się z wody i pary. Sprowadzenie takiej rury nad posadzkę, czy nawet nad kratkę ściekową spowoduje, że całe pomieszczenie momentalnie wypełni się parą. Jak więc temu zaradzić?

Zastosować należy naczynie rozprężne, o którym szczegółowo piszę ponizej

JAK ZAPROJEKTOWAĆ WYRZUT Z ZAWORU BEZPIECZEŃSTWA W UKŁADACH WYSOKOPARAMETROWYCH?

Z pomocą przychodzą nam dwie normy.

• PN-91/B-02415 – norma nieaktualna
• PN-EN 12828-2014

Pierwsza z tych norm jest nieaktualna, ale wg. mnie wytyczne w niej zawarte są jak najbardziej aktualne.

Zatem zaczynajmy!

ROZWIĄZANIE OPARTE O NORMĘ PN-91/B-02415

Rozwiązanie na podstawie tej normy jest bardzo proste – rzuć okiem na poniższy rysunek:

Na rysunku występuje kilka oznaczeń, a mianowicie:
fiD1 – średnica króćca wlotowego do ZB
fiD2 – średnica króćca wylotowego z ZB
fiD3 – średnica zbiornika rozprężnego
H – wysokość zbiornika rozprężnego

Aby odprowadzić parę, to ze zbiornika rozprężnego należy wyprowadzić rurociąg średnicy równej średnicy wylotowej z zaworu bezpieczeństwa ponad dach – posłuży on do odprowadzenia pary.

Odprowadzenie cieczy, równe średnicy wlotowej do zaworu bezpieczeństwa, należy wyprowadzić z dolnej części zbiornika rozprężnego.

Średnica zbiornika rozprężnego D3 równa będzie 3 x D1, przy czym H=D3

Przykład:

Zawór bezpieczeństwa: DN65 x DN100 (D1=65mm, D2=100mm)

D3 wyniesie zatem 240mm, sugeruję zaokrąglić w górę do najbliższej średnicy dostępnej rury, czyli do DN250 (średnica zewnętrzna 273,1mm).

H=~250mm

ROZWIĄZANIE OPARTE O NORMĘ PN-EN 12828-2014

Rozwiązanie na podstawie tej normy jest podobne, ale daje nieco większe wyniki.

Szczegóły rozwiązania przedstawione są w załączniku E w tabelach E.2 i E.3.

W tym przypadku należy wziąć pod uwagę długości rury łączącej zawór bezpieczeństwa ze zbiornikiem, długość rury odprowadzającej parę, ciśnienie otwarcia zaworu bezpieczeństwa.

Norma określa, że:
L – średnica rury łączącej ZB ze zbiornikiem
AU – średnica rury odprowadzającej parę ze zbiornika
WAB – średnica rury odprowadzającej ciesz ze zbiornika
fi – średnica zbiornika
H – wysokość zbiornika

Polecam, abyś otworzył przywołaną normę na tabeli E.3. Jeśli jednak jej nie masz, to poniżej spróbuję to wytłumaczyć.

Jeśli ciśnienie otwarcia zaworu bezpieczeństwa wynosi powyżej 5 bar, to:
Średnica L wyniesie wówczas średnica wlotowa do ZB + 3DN (czyli o 3xDN więcej)
Średnica rury parowej AU wyniesie: średnica wlotowa do ZB + 4DN (czyli o 4xDN więcej)
Średnica rury cieczowej WAB wyniesie: średnica wlotowa do ZB + 4DN (czyli o 4xDN więcej)
Średnica zbiornika fi wyniesie: większe równe 3xL
Minimalna wysokość zbiornika H wyniesie: ~ 5xL

Przykład:

Zawór bezpieczeństwa: DN65 x DN100 (D1=65mm, D2=100mm), przy założeniu ciśnienia otwarcia powyzej 5 bar, długosci rury L mniejszej równej niż 7,5m i przy użyciu nie więcej niż 2 kolan, długości rury AU mniejszej równej niż 10m i z użyciem nie więcej niż 3 kolan.

Średnica rury L – wyniesie 125mm
Średnica rury parowej AU – wyniesie 150mm
Średnica rury cieczowej WAB – wyniesie 150mm
Średnica zbiornika fi – wyniesie nie mniej niż 375mm, proponuję zaokrąglić do najbliższej większej średnicy rury, a więc DN400
Minimalna wysokość zbiornika wyniesie więc około 625mm.

PORÓWNANIE WYNIKÓW

Rozwiązanie tego samego przykładu na podstawie dwóch różnych norm daje inne wyniki. Ci więc zrobić – musisz sam podjąć decyzję.
Będąc na wielu instalacjach osobiście przychylam się do rozwiązania w oparciu o PN-91/B-02415, które wydaje mi się logiczne. Jeśli natomiast zbiornik rozprężny miałbym oddalać od zaworu bezpieczeństwa, dodatkowo musiałyby się pojawiać kolana, to uznałbym rozwiązania w oparciu o normę PN-EN 12828-2014.

Obliczenie średnic to jedno, a sposób zakończenia rury wydmuchowej to drugie. Co zatem zrobić?

JAK ZAKOŃCZYĆ RURĘ WYDMUCHOWĄ (odprowadzającą parę)?

Osobiście stosuję jedno z 3 poniższych rozwiązań:

Które kiedy zastosować? Wszystko zależy od sytuacji, z jaką przychodzi ci się zmierzyć. Dokładnie chodzi o przyjęte rozwiązania na zakładzie, o otoczenie wydmuchu.

Mam nadzieję, że odprowadzenie wydmuchu z zaworu bezpieczeństwa nie będzie już dla Ciebie problemem. Jednak pamiętaj, że artykuł ten nie stanowi wykładni praw i bezwzględnie sprawdź aktualne przepisy.

Jeśli zastanawiasz się aktualnie nad projektowaniem ścieżki gazowej do palnika – przeczytaj ten artykuł.

Artykuł Jak zaprojektować wyrzut z zaworu bezpieczeństwa pochodzi z serwisu .

Hydrogen Expo 2023 w Bremen w Niemczech przeszło do historii! Aby dotrzeć na targi, musiałem pokonać dystans 600 km w zdecydowanej większości po niemieckich autostradach. Mimo znacznego dystansu przejazd minął sprawnie i bez większych komplikacji.

Targi były doskonałą okazją do spotkania najważniejszych producentów komponentów związanych z technologiami wodorowymi. Począwszy od elektrolizerów, poprzez armaturę, sprężarki, magazynowanie, dystrybucję oraz transport. Wisienką na torcie była możliwość zobaczenia prawdziwych pojazdów zasilanych wodorem. Oprócz samochodu osobowego i ciężarowego miałem okazję zobaczyć łódź oraz samochód wyścigowy rodem z wyścigu Le Mans.

Organizacja targów była bardzo dobra, oznakowania były bardzo czytelne. Nie wychodząc z hal targowych, można było zaspokoić pragnienie oraz się posilić. Na stoiskach nie zabrakło gadżetów reklamowych oraz sympatycznej obsługi.

Poniżej przedstawiam krótką relację z tego wydarzenia.

Elektorlizery

Hydrogen Expo 2023 to tam zupełnie z bliska można było zobaczyć elektrolizer, zarówno zupełnie mały w zabudowie rackowej oraz taki całkiem sporych gabarytów. Zdjęcia elektorlizerów poniżej.

Armatura wodorowa

Z uwagi na ciśnienia panujące w instalacji, sięgające 400 bar zastosowanie odpowiedniej i wytrzymałej armatury jest szalenie istotne. Poniżej kilka z przykładów.

Sprężarki

Wytworzony wodór w elektrolizerni, aby mógłby być transportowany lub tankowany do pojazdów, musi zostać sprężony. Hydrogen Expo 2023 było doskonałą okazją do zobaczenia sprężarek czołowych producentów oraz makiet kompletnych układów.

Kompletna elektrolizernia lub stacja tankowania

Wysoki poziom stanowisk na Hydrogen Expo 2023 umożliwiał oglądnięcie przepięknych makiet całych obiektów. Kilka przykładów poniżej

Toyota napędzana wodorem

Prezentowana na Hydrogen Expo 2023 Toyota z zewnątrz nie różniła się niczym od zwykłego samochodu spalinowego. Pod klapą silnika różnice były jednak diametralne.

Ciężarówka i łódź

Ciężarówki zasilane wodorem, to coś, co mnie nie zaskoczyło, ale łódź na wodór to co innego!

Coś co absolutnie mnie zaciekawiło to samochód wyścigowy. Nie widziałem nigdy z bliska takiego pojazdu, a co dopiero zasilanego wodorem, do tego te osiągi!

Brema

Korzystając z okazji i pokonanej odległości, nie mogłem nie zaglądnąć na starówkę. Absolutnie fenomenalne zabudowania, które przedstawiam poniżej. Przy samej starówce dostępne parkingi na których nie brakowało miejsc parkingowych. Z parkingu na starówkę był rzut beretem.

Podsumowanie

Hydrogen Expo 2023 – czy pojechałbym ponownie?

Myślę, że nie. Nie dlatego, że coś było nie tak, ale dlatego, że cel, jaki zakładałem, osiągnąłem. Znalazłem producentów armatury, podpatrzyłem rozwiązania techniczne. Porozmawiałem z przedstawicielami poszczególnych komponentów instalacji i wróciłem ze zdecydowanie poszerzonym horyzontem wiedzy technicznej.

Ogołnie jeśli planujesz wizytę na targach w przyszłym roku 2024, to zdecydowanie polecam.

W przyszłym roku Hydrogen Expo odbędzie się w Hamburgu – szczęgóły tutaj.

Jednak już w kwietniu w Poznaniu równie zacne wydarzenie – szczegóły tutaj.

Mam nadzieję, że dzięki tej krótkiej relacji miałeś okazję poczuć atmosferę targów oraz odwiedzić starówkę w Bremie.

Artykuł Hydrogen Expo 2023 pochodzi z serwisu .

Wszędzie gdzie mamy do czynienia z mediami palnymi występują lub mogą wystąpić strefy zagrożenia wybuchem. Zagadnienia z tego zakresu precyzyjnie omówione są w normie PN-EN IEC 60079-10-1 Atmosfery wybuchowe. Część 10-1: Klasyfikacja przestrzeni. Gazowe atmosfery wybuchowe.

W poniższym artykule skupiam się na atmosferach wybuchowych występujących przy gazie ziemnym, ale również pokażę, czym aktualnie się zajmujemy i jakiego oprogramowania używamy.

Pierwsza część artykułu to czysta teoria i przypomnienie podstawowych zagadnień. Jeśli je pamiętasz, to pomiń część pierwszą i przejdź od razu do części drugiej. Druga część to konkretne przykłady, z którymi spotykam się bardzo często przy projektowaniu kotłowni, czy stacji gazowych I i II stopnia. Trzecia część artykułu, to coś, czego NIE CZYTAJ jeśli nie interesują Cię nowinki techniczne. Jeśli dodatkowo chcesz “zaglądnąć” do moje biura to część trzecia jest dla Ciebie.

Zatem – RUSZAJMY!

CZĘŚĆ 1

Troszkę być może przynudzę, ale uważam, że warto zrobić małą powtórkę i zrobić fundament do dalszych rozważań.

Kilka ważnych zwrotów, które warto rozumieć (zaczerpnięte z normy PN-EN IEC 60079-10-1):

wybuchowa atmosfera gazowa to mieszanina z powietrzem, w warunkach atmosferycznych, substancji palnych w postaci gazu lub pary, która po zapaleniu umożliwia samopodtrzymujące się rozprzestrzenianie płomienia

Strefa 0 obszar, w którym atmosfera wybuchowego gazu jest obecna w sposób ciągły, przez długi czas lub często

Strefa 1 obszar, w którym podczas normalnej pracy może sporadycznie wystąpić atmosfera wybuchowa

Strefa 2 obszar, w którym atmosfera gazu wybuchowego prawdopodobnie nie wystąpi podczas normalnej pracy, ale jeśli wystąpi, będzie istnieć tylko przez krótki czas

zasięg strefy odległość w dowolnym kierunku od źródła uwolnienia do miejsca, w którym mieszanina gazu i powietrza zostanie rozcieńczona powietrzem do stężenia poniżej dolnej granicy palności.

Zwróć, proszę uwagę w tym miejscu, że przywołana norma nie operuje pojęciami DGW (dolna granica wybuchowości) jak GGW (górna granica wybuchowości). Jeśli natomiast przejdziesz do dalszej części artykułu to świadomie posługiwać się będę określeniem DGW i GGW.

Standard Gazowniczy ST-IGG-0401:2015 Sieci Gazowe, do którego zakupu Ciebie zachęcam, określa powyższe pojęcia następująco:

strefa 0 przestrzeń, w której gazowa atmosfera wybuchowa występuje ciągle lub w długich okresach

strefa 1 przestrzeń, w której pojawienie się gazowej atmosfery wybuchowej jest prawdopodobne w warunkach

normalnej pracy

strefa 2 przestrzeń, w której w warunkach normalnej pracy nie jest prawdopodobne pojawienie się gazowej atmosfery wybuchowej, a jeżeli pojawi się ona rzeczywiście, to tylko rzadko i tylko na krótki okres

Warto również na wstępie uświadomić sobie bardzo ważną kwestię. Kształt strefy zagrożenia wybuchem będzie inny dla różnych mediów. Strefa ta w przypadku gazu pod wysokim ciśnieniem będzie przypominała np. odwrócony stożek, w przypadku niskiego ciśnienia może przybrać kształt walca. Jeszcze zupełnie inaczej będzie w przypadku wycieku czynnika cięższego od powietrza, wówczas strefa może przybrać kształt odwróconego grzyba, gdzie jej zasięg będzie się rozszerzał na poziomie podłoża.

Skupiając się jednak na gazie ziemnym, a dokładnie na jego najważniejszym składniku – metanie, warto abyśmy od razu przeszli do konkretów i konkretnych wskazówek

Część 2

W co warto się zaopatrzyć w przypadku gazu ziemnego?

Warto kupić standard gazowniczy ST-IGG-0401:2015 Sieci Gazowe. Strefy Zagrożenia Wybuchem. Ocena i Wyznaczanie

Standard ten operuje dobrze znanymi pojęciami DGW i GGW. Przywołując fragment standardu gazowniczego, warto zapoznać się z poniższym:

Przyjmuje się, że podobnym rodzajom urządzeń sieci gazowej, będących źródłami emisji gazu, przyporządkowuje się umowny charakterystyczny dla nich sposób rozpraszania gazu, podany niżej:

rozpraszanie naturalno-turbulentne następuje ze szczelin (nieszczelności typowych) takich urządzeń (elementów uzbrojenia sieci gazowej) jak:

połączenia kołnierzowe,
połączenia gwintowe,
połączenia zaciskowe,
obudowy sprężarek gazu,
obudowy reduktorów i regulatorów ciśnienia,
dławice armatury zaporowej, upustowej, regulacyjnej, itp.
czyli tam, gdzie rozpraszanie ze źródeł emisji następuje przypadkowo, z reguły
w wyniku niedoskonałych konstrukcji urządzeń, oraz z:
otworów w przegrodach budowlanych pomieszczeń zagrożonych wybuchem
i szafek gazowych;

rozpraszanie strumieniowe następuje z otworów wylotowych rur upustowych takich urządzeń jak:

zespoły zaporowo-upustowe,
zawory bezpieczeństwa upustowe,
zawory odpowietrzające (odgazowujące),
zawory spustowe,
odwadniacze,
filtry, filtroseparatory, itp.
czyli tam, gdzie prędkość wypływu gazu ze źródła emisji jest duża a rozpraszanie ze źródeł
emisji następuje w sposób zamierzony, z reguły w wyniku czynności eksploatacyjnych.

Jak zatem poradzić sobie z obliczeniem zasięgu stref zagrożenia wybuchem?
Z pomocą przychodzą wzory określone w standardzie gazowniczym.
Poniżej skupiam się na dwóch przypadkach, z którymi mam do czynienia najczęściej, tj. z wydmuchy z rurociągów i od połączeń rozłącznych.

Wydmuchy z rurociągów (rozpraszanie strumieniowe)

Jeśli ciśnienie w źródle (np. w rurociągu) jest wyższe lub równe niż 0,085 MPa (0,85 bara), wówczas kształt strefy przyjmuje postać stożka, którego podstawa jest styczna z kulą, której środek jest tym samym punktem co wierzchołek stożka. W przekroju bocznym będzie to więc trójkąt z okręgiem, stycznym do podstawy trójkąt. Wierzchołek trójkąta to środek okręgu. Podstawa stożka jest u ujścia rurociągu. Promień stożka wynosi Zs, a promień kuli Zr.

gdzie:
Zr zasięg strefy zagrożenia wybuchem w kształcie kuli, wyrażony w metrach
Zs zasięg strefy zagrożenia wybuchem u podstawy stożka, wyrażony w metrach
F powierzchnia przekroju otworu będącego źródłem emisji gazu, wyrażona w milimetrach kwadratowych
Pr ciśnienie (robocze) gazu w źródle emisji, wyrażone w megapaskalach
s średnica otworu wylotowego rury upustowej lub ograniczającej wylot zwężki, armatury itp., wyrażona w milimetrach

Jeżeli natomiast ciśnienie w źródle emisji jest niższe niż 0,085 MPa (0,85 bara), wówczas powyższe wzory przyjmują postać:
Z=Zr=0,13 x xd
Z=Zs=0,175 x xd
Oznaczenia jak wyżej

Dodatkowo należy pamiętać, że dookoła ujścia rury wydmuchowej dowolnej średnicy wyznacza się strefę 1 zagrożenia wybuchem w postaci kuli o promieniu 1 m niezależnie od ciśnienia w źródle.

Co zatem się stanie w przypadku różnych ciśnień i różnych średnic rurociągu – zobacz proszę na poniższą tabelę:

Dlaczego jest to istotne? Jeśli czytałeś poprzedni artykuł o ścieżkach gazowych średniego ciśnienia, to zapewne pamiętasz, że ze ścieżki należy wyprowadzić rurę upustową i to nie jedną. Zasięg stref zagrożenia wybuchem będzie więc determinował miejsce wyprowadzenia takiej rury z dala od otworów (np. wywietrzaków), czy urządzeń nie przystosowanych do pracy w strefach zagrożenia wybuchem (np. jedn. zewn. klimatyzatora).
To jeden z przykładów, ale inny przykład to wydmuch z zaworu upustowego stacji gazowej I stopnia. Stacja taka musi być ogrodzona w sposób zapewniający objęcie ogrodzeniem wszelkich stref zagrożenia wybuchem. Dlaczego? Wyobraź sobie człowieka pracującego w szczerym polu przy żniwach i robiącego sobie przerwę na papieroska przy ogrodzeniu stacji, w której dochodzi do otwarcia zaworu upustowego, a ogrodzenie jest zbyt blisko wydmuchu. Ten papieros może być ostatnim!

Połączenia rozłączne (rozpraszanie naturalno – turbulentne)

Zasięg takiej strefy należy wyznaczyć w oparciu o wzór:

gdzie:
Z – zasięg strefy zagrożenia wybuchem, wyrażony w metrach
V – wydajność źródła emisji gazu, wyrażona w metrach sześciennych normalnych na godzinę

W zależności od ciśnienia w źródle emisji wydajność źródła V obliczyć należy z innych wzorów
Dla ciśnienia równego i niższego niż 0,05 MPa należy skorzystać ze wzoru:

gdzie:
F – powierzchnia przekroju otworu będącego źródłem emisji gazu, wyrażona w milimetrach kwadratowych
Pr – ciśnienie (robocze) gazu w źródle emisji, wyrażone w megapaskalach

Dla ciśnienia w źródle większego i równego 0,1 MPa należy skorzystać ze wzoru:

Oznaczenia identyczne jak poprzednio.

Jeśli ciśnienie w źródle będzie wynosiło pomiędzy 0,05, a 0,1 MPa wówczas wydajność źródła emisji gazu należy i ostatecznie zasięg strefy zagrożenia wybuchem otrzymuje się poprzez interpolację liniową wyników  z obliczeń z powyższych wzorów.

Jak zatem obliczyć powierzchnię F?

Standard zaleca aby zmierzyć taką powierzchnie w praktyce i wówczas tok postępowania jest trochę bardziej skomplikowany i odsyłam Cię do standardu. Jeżeli jednak nie ma takich możliwości, to należy przyjmować powierzchnię równą 0,25 mm2, co jest najczęściej spotykaną praktyką przy obliczeniu zasięgu stref od połączeń rozłącznych.

Jeśli przeliczysz sobie np. rozszczelnienie połączenia kołnierzowego przy ciśnieniu 5,5 MPa, to zasięg takiej strefy wyniesie 1,6 m, jeśli natomiast przyjmiesz wartość ciśnienia na poziomie 0,5 MPa, co jest częste przy ścieżkach gazowych palników przemysłowych, to wówczas strefa wyniesie 0,5 m. Zwracaj więc uwagę gdzie lokujesz ścieżkę gazową w projekcie.

Część 3

Obiecałem na początku artykułu „wpuścić” Ciebie do mojego biura…, więc zapraszam na „krótką wizytę”. Obecnie skierowaliśmy nasze działania w kierunku wodoru. Z wodorem problemów jest kilka. Zakres jego wybuchowości w mieszaninie z powietrzem jest znaczny. Nie ma w Polsce wytycznych w zakresie stref zagrożenia wybuchem. Korzystamy w tym zakresie z doświadczeń Amerykańskich.

Poszukiwania wiedzy doprowadziły nas natomiast do ciekawego oprogramowania firmy Gexcon. Chodzi mi dokładnie o program FLACS. Oprogramowanie jest wręcz niesamowite. Można w nim symulować rozprzestrzenianie się chmury np. wodoru z wydmuchu, wentylacji, w zasadzie od wszystkiego co wymyślisz. Jeśli zasymulujesz w programie, że źródłem wodoru jest butla o pojemności np. 100 litrów, ciśnienie wynosi np. 300 bar i dochodzi do rozszczelnienia o powierzchni 0,25 mm2 to program przeprowadzi symulację rozprzestrzeniania się chmury przy uwzględnianiu zmniejszania ciśnienia w butli w funkcji czasu. Dodatkowo w oprogramowaniu możesz wprowadzić kierunki wiatrów jakie występują w danym miejscu przez co symulacja będzie odpowiadać realnym warunkom. Taką samą symulację można przeprowadzić dla każdej praktycznie dowolnej substancji bądź mieszaniny. Dodatkowo można przeprowadzić symulacje pożarowe, czyli zasięg płomienia. W przestrzeni można narzucić dowolną ilość punktów pomiarowych, w których można narzucić zapis np. temperatury, ciśnienia itp. Poniżej zamieściłem obraz z przykładowej symulacji wycieku wodory z wiązki butli.

Jeśli zainteresował Ciebie ten program to miej świadomość, że jego cena może być niestety zaporowa. Zakup oprogramowania wiąże się z koniecznością zakupu szkolenia – koszt szkolenia online dla 2 osób to 4375 Euro. Zakup 6 miesięcznej licencji to 11386 Euro. Cena nie jest niska ale możliwości oprogramowania, nie boję się użyć tego słowa, kosmiczne!

Mam nadzieję, że powyższy artykuł będzie dla Ciebie pomocny jeśli chodzi o prowadzenie rozważań o strefach zagrożenia wybuchem.

Pamiętaj aby rzed wdrożeniem poniższych wytycznych sprawdź proszę czy są aktualne.
Autor artykułu nie ponosi odpowiedzialności za błędną interpretację aktualnych przepisów.

Jeśli zastanawiasz się aktualnie nad projektowaniem ścieżki gazowej do palnika – przeczytaj ten artykuł.

Artykuł Strefy zagrożenia wybuchem pochodzi z serwisu .

Większe kotły opalane gazem mają odrębnie dostarczany palnik, a co za tym idzie to i ścieżkę gazową. Do najpopularniejszych producentów palników na rynku Polskim zaliczyć można Riello, Weishaupt oraz Saacke. Pierwszy rzut oka na palnik pozwala zidentyfikować markę palnika, to zupełnie podobnie jak z pompami. Założę się, że ty również momentalnie odróżniasz pompę Wilo od Grundfosa czy LFP, pewnie nawet nie musisz do niej podchodzić.

Palniki kotłów większych mocy zasilane są już średnim ciśnieniem, a więc z przedziału 1 – 5 bar (tak, pamiętam, że definicja średniego ciśnienia jest szersza, ale przedział ten podałem z praktyki).

Ścieżka gazowa palnika – na co należy zatem zwrócić szczególną uwagę przy projektowaniu?

Aspekt 1

Sprawdź ciśnienie gazu określone w warunkach przyłączenia wydanymi przez dostawcę gazu. Przykładowy zapis na poniższym zdjęciu.

Wartość ta jest szalenie istotna dla dostawcy ścieżki gazowej w celu jej poprawnego doboru.

Aspekt 2

Sprawdź, z której strony kotła planujesz montaż ścieżki gazowej, czy z lewej, czy z prawej strony kotła. Wynika to przede wszystkim z dostępnego miejsca i kierunku z którego podejdziesz instalacją gazową. Strona montażu jest istotna z uwagi na wyposażenie ścieżki gazowej w odpowiednim wykonaniu.

Aspekt 3

Gdy otrzymasz dobór ścieżki od dostawcy, nie wahaj się jej wrysować! Wysokość montażu ścieżki gazowej powinna być taka, aby podejście do palnika odbywało się bez zbędnych załamań. W typowych rozwiązaniach firm Riello i Weishaupt podejście do palnika jest od dołu. Swobodnie możesz więc założyć, że od przyłącza palnika odejdziesz kolanem 90 stopni do poziomu i to będzie poziom montażu ścieżki gazowej.

Typowy układ ścieżki gazowej przedstawiłem na poniższym rysunku – rysunek pochodzi z zeszytu “Info – Informacja na temat regulatorów ciśnienia” wydanego przez Weishaupt.

1 – kulowy zawór odcinający

2 – filtr gazu

3 – odcinający zawór bezpieczeństwa (SBV)

4 – regulator ciśnienia

5 – wydmuchowy zawór bezpieczeństwa (SBV)

6 – kompensator

7 – kołnierz redukcyjny (nie zawsze stosowany)

8 – manometr

9 – przewód wydmuchowy

10 – przewód oddechowy regulatora ciśnienia.

Rysunki poszczególnych komponentów powinieneś dostać od dostawcy

Aspekt 4

Pamiętaj o rurkach wydmuchowych! Są to elementy, o których często się zapomina w projektach, a są to elementy bardzo ważne pod kątem bezpieczeństwa.

W instrukcji regulatora ciśnienia sprawdź, czy wymagane jest wyprowadzenie przewodu oddechowego (poz. 10)  regulatora (poz. 4) w bezpieczne miejsce na zewnątrz budynku. Przewód ten pełni dwojaką funkcję. Po pierwsze ma umożliwić zasysanie powietrza do przestrzeni nad membraną regulatora. Druga funkcja to możliwość odprowadzenia gazu w przypadku pęknięcia membrany regulatora. 

Jak podaje w swoich wytycznych firma Weishaupt, to średnica tej rurki powinna być dostosowana nie tylko do średnicy przyłącza, ale również do jej długości wg. poniższej zależności:

DN15 – przy długości do 3m

DN20 – przy długości do 5 m

DN25 – przy długości powyżej 5 m do 30 m.

Drugi rurociąg wydmuchowy (poz. 9)  musisz koniecznie wyprowadzić od wydmuchowego zaworu bezpieczeństwa – poz. 5 na powyższym rysunku. Przewód ten ma za zadanie odprowadzić gaz ziemny w przypadku otwarcia zaworu wydmuchowego. Wylot z rurociągu bezwzględnie należy wyprowadzić na zewnątrz budynku.

Aspekt 5

Ujścia z rurociągów wydmuchowych zakończ bezpiecznikiem ogniowym – producentem takich bezpieczników jest np. firma Polde. Obrazowo tłumacząc, bezpiecznik ogniowy to zakończenie rurociągu z klapką przeciwdeszczową, która uchyla się przy wypływie medium z rurociągu. Działa to zupełnie podobnie jak wydmuch spalin z ciężarówki na amerykańskich filmach. Bezpiecznik, bezpiecznikiem, ale pamiętaj bezwzględnie, że od bezpieczników ogniowych wyznaczyć należy strefy zagrożenia wybuchem! Strefa w przestrzeni będzie miała różne wymiary, ale z całą pewnością będzie wyglądała jak stożek, którego środek podstawy znajduje się idealnie na wylocie z bezpiecznika. Szczyt stożka to z kolei środek kuli, która jest styczna do podstawy stożka. Promień podstawy stożka i promień kuli możesz obliczyć na podstawie standardu gazowniczego ST-IGG-0401 “Sieci Gazowe Strefy Zagrożenia Wybuchem Ocena i Wyznaczanie”.

Sposób wyznaczania strefy zagrożenia wybuchem od rur wydmuchowych omawiam w odrębnym wpisie.

Mam nadzieję, że dzięki powyższym wskazówkom projektowanie ścieżek gazowych stanie się nieco łatwiejsze.

Artykuł Ścieżka gazowa palnika pochodzi z serwisu .

Kiedy zaczynałem, nie potrafiłem odpowiedzieć na to pytanie. Nie dlatego, że nie byłem zaznajomiony z tematem, ale dlatego, że AutoCAD praktycznie nie miał żadnej sensownej konkurencji. Przez te wszystkie lata wiele się zmieniło, od ilości konkurencyjnych programów do typów licencji.

AutoCADa niegdyś można było kupić w licencji dożywotniej i nie oszukujmy się, był to duży koszt. Koszt ten jednak mógł być ponoszony raz na kilka dobrych lat. Dlaczego na kilka? Dlatego, że w codziennej pracy inżyniera wykorzystanie starszej wersji AutoCADa było w zupełności wystarczające. Wprowadzanie nowych funkcji ułatwiało pracę, ale nie były to rewolucje na miarę odkrycia Ameryki. Pamiętam jednak moment, gdy w AutoCADzie pojawiło się ułatwienie w postaci śledzenia, był to rok 2003 lub 2004. To usprawnienie rzeczywiście pomogło i to bardzo.

Obecnie nie kupisz już niestety AutoCADa w wersji dożywotniej, a jedynie w formie ograniczonych czasowo licencji, np. jedno lub kilkuletnich. Zaletą tego rozwiązania jest obniżenie ceny zakupu legalnego oprogramowania przy jednoczesnym zapewnieniu dostępu do najświeższych aktualizacji. Wadą natomiast jest to, że konkurencyjne programy są znacznie tańsze przy ujęciu licencji dożywotniej w porównaniu do licencji czasowej.

Co zamiast AutoCAD?

Do najbardziej zachwalanych i sprawdzonych programów należą:

ZWCAD,

GSTARCAD,

BricsCAD.

Jeśli interesuje Ciebie coś darmowego to z powodzeniem możesz się zaprzyjaźnić z FreeCAD.

W rozważaniu zakupu licencji programów w wersjach Standard/Lite bądź Professional odszukaj zawsze porównanie wersji. Z całą odpowiedzialnością mogę podpowiedzieć, że wersje Professional oferują dodatkowo wsparcie dla środowisk 3D, co jest główną różnicą. Jednak niech nie zwidzie Ciebie ta funkcjonalność. Dzięki środowisku 3D nie zaprojektujesz z łatwością budynku ani instalacji. Do pracy w 3D potrzebne jest więc dedykowane oprogramowanie ułatwiające cały proces. Jeśli zatem projektujesz np. zwykłe instalacje sanitarne lub elektryczne, drogi, czy też proste budynki to nie marnuj pieniędzy na droższą wersję.

ZWCAD

Program bliźniaczo podobny do AutoCAD. Jakbyś posadził mnie przed komputerem z ZWCADem i zasłonił pasek z nazwą programu, to z pewnością nie zwróciłbym uwagi na pracę w innym środowisku. Program zachowuje się stabilnie i nie ma większych problemów ze współpracą z plikami pochodzącymi z AutoCAD. W programie otworzysz pliki DWG do wersji 2018.

Cena ZWCADa Standard 2023/2024 oscyluje w granicach:

2 249,00 zł netto – licencja bezterminowa

1 290,00 zł netto – licencja roczna

Wymagania systemowe według producenta:

Procesor > 2GHz,

powyżej 3GB RAM,

karta graficzna z własną pamięcią,

500MB na dysku,

monitor 19″ lub większy,

myszka i klawiatura

GSTARCAD

Program również podobny do AutoCAD. Różnice w wyglądzie są jednak na tyle subtelne, że bez żadnego problemu odnajdziesz się w GSTARCADzie po pracy w AutoCADzie. Działanie programu również jest bardzo stabilne. Otwieranie plików pochodzących z AutoCADa również i w tym przypadku nie stwarza żadnych problemów. GstarCAD ma jedną cechę, mianowicie nie obsługuje akceleracji graficznej. Dla jednych będzie to wada, dla innych zaleta. Jeśli masz np. laptopa z silnym procesorem, dużą ilością pamięci RAM ale z kartą graficzną zintegrowaną, to żaden problem, bo program ten i tak nie wykorzysta potencjału dedykowaj karty graficznej.

Cena GstarCAD Standard 2023 oscyluje w granicach:

2 139,00 zł netto – licencja bezterminowa

1 039,00 zł netto – licencja roczna

Wymagania systemowe według producenta:

Procesor 2 rdzeniowy, 4 wątkowy,

powyżej 4GB RAM,

karta graficzna (UWAGA: GstarCAD nie obsługuje akceleracji graficznej. Dedykowana karta graficzna nie jest wymagana),

15GB na dysku,

monitor rozdzielczość przynajmniej 1024 x 768

myszka i klawiatura

BricsCAD

Kiedyś miałem okazję pracować w BricsCAD, ale nie przypadł mi on do gustu. Po gruntownym rozeznaniu wygląda na to, że twórcy oprogramowania dołożyli wszelkich starań, aby program ten przypominał i bardziej asymilował się z AutoCADem. Zaskoczeniem dla mnie jest możliwość importu ustawień menu bezpośrednio z pliku AutoCAD. Działanie programu wygląda nie całkowicie płynne. Spośród innych konkurentów firma Bricsys jest największym konkurentem dla Auotodesku – producenta AutoCADa, gdyż oferuje równie szeroki asortyment oprogramowania dla inżynierów. Jest to jedyny program działający bez problemu w macOS, czyli na komputerach Apple.

Cena BricsCAD Lite oscyluje w granicach:

2 520,00 zł netto – licencja bezterminowa

1 345,00 zł netto – licencja roczna

Wymagania systemowe według producenta:

Procesor Intel® Core i5, AMD Ryzen 5,

8GB RAM,

karta graficzna 1GB VRAM,

2GB na dysku,

monitor rozdzielczość 1920 x 1080

myszka i klawiatura

Artykuł Co zamiast AutoCAD? pochodzi z serwisu .

Dzisiaj nietypowo, odejdziemy nieco od tematów związanych z projektowaniem. Przeniesiemy się w świat placu budowy.

Zapraszam na wywiad z człowiekiem od wielu lat związanym z branżą ochrony osób i mienia. Cała nasza rozmowa dotyczy ochrony placów budów oraz tego, w jaki sposób technologia może pomóc w obniżeniu kosztów ochrony.

Krótka wskazówka przed czytaniem:

Cały wywiad jest w formie dialogu, gdzie:

MM – Marcin Magiełda Akademiaprojektowania.pl

NJ – Norbert Janicki Piast Group

Zatem ZACZYNAJMY!

MM: Czy możesz krótko opisać, czym się zajmujesz na co dzień?

NJ: Od 20 lat pracuję w branży ochrony osób i mienia. Zaczynałem jako pracownik ochrony fizycznej w markecie, później montowałem systemy alarmowe oraz systemy telewizji przemysłowej, a także przez wiele lat byłem członkiem grupy interwencyjnej. Obecnie, od ponad 10 lat, zarządzam działem grup interwencyjnych i konwojowych.

MM: Czyli znasz branżę od podszewki. Świat budownictwa, inwestycji, to świat, w którym egzystuję. Doskonale pamiętam, jak miałem okazję pracować na budowie, że budowy były dozorowane przez ochroniarzy. Celowo nie używam słowa, chronione, bo wiek tych panów raczej uniemożliwiał sprawne działania doraźne. Czy obecnie również tak to wygląda?

NJ: Pracownicy ochrony na budowach to, tak jak wspominasz, w dużej mierze ludzie starsi, posiadający często orzeczenie o niepełnosprawności, którzy dorabiają sobie do renty lub emerytury. Do podstawowych zadań takiego pracownika ochrony fizycznej należy dokonywanie patroli prewencyjnych i kontrolnych, kontrola ruchu materiałowo – osobowego, weryfikacja obrazu z systemu telewizji przemysłowej. W przypadku stwierdzenia jakichkolwiek nieprawidłowości wzywana jest Policja lub Grupa Interwencyjna.

MM: Jak obecnie wycenia jest praca takiego jednego ochroniarza, dozorującego budowę w nocy?

NJ: Bardzo często budowy znajdują się w szczerym polu, w związku z czym w kalkulacji należy uwzględniać, poza roboczogodziną pracownika ochrony, dzierżawę „stróżówki”, TOI TOI, agregatów prądotwórczych i kosztów związanych z ich użytkowaniem. Niestety stawki za jedną roboczogodzinę ochrony fizycznej w zdecydowanej większości oscylują w granicach minimalnego wynagrodzenia za pracę. Mowa tutaj o stawkach, jakie płaci Klient. Najczęściej kryterium ceny stanowi 100% punktów. 

MM: Co w takim razie można zrobić, aby ochrona była bardziej skuteczna? Czy macie rozwiązania w tym zakresie dedykowane dla budownictwa?

NJ: Oczywiście, mamy takie rozwiązania. Na dzień dzisiejszy najbardziej popularną formą ochrony na budowach jest monitorowanie wizyjne. Polega ono na tym, że sygnał z kamer zamontowanych na budowie jest przesyłany do stacji monitorowania. Posiadamy dedykowaną do tego celu stację monitorowania wizyjnego. Operatorzy stacji wykonują w odpowiednich interwałach czasowych tzw. wideo patrole, które są odpowiednikiem patrolu kontrolnego wykonywanego przez pracownika ochrony fizycznej. Zaletą wideo patroli jest to, że możemy widzieć obraz z kilku kamer jednocześnie, a pracownik ochrony, z oczywistych względów, nie może być w kilku miejscach w jednym czasie. W przypadku stwierdzenia jakichkolwiek nieprawidłowości na miejsce zostaje skierowana Grupa Interwencyjna, która dokonuje odpowiednich czynności ochronnych, w zależności od sytuacji. Systemy, które montujemy na budowach, wysyłają również do naszej stacji monitorowania wizyjnego sygnał, w przypadku wtargnięcia na teren chroniony osób trzecich. Wówczas operator dokonuje weryfikacji sygnału, wysyła na miejsce Grupę Interwencją oraz powiadamia odpowiednie służby. Ma także możliwość wysłania komunikatu głosowego do tej osoby. Często obok systemu telewizji przemysłowej montuje się także system alarmowy. 

MM: Ok, a co w takim razie można zrobić, albo z jakiej usługi skorzystać jak jest realizowana budowa liniowa, np. gazociąg, wodociąg, linia energetyczna w terenie niezamieszkanym? Często problematyczne jest zwożenie sprzętu, po pracy zabieranie wszystkiego itd.

NJ: Oczywiście ochraniamy tego typu budowy. Jeszcze rok temu realizowane to było w formie bezpośredniej ochrony fizycznej, czyli pracownika ochrony, o którym rozmawialiśmy na początku. Obecnie, w zdecydowanej większości, realizuje się to, wykorzystując rozwiązania techniczne, czyli kamery, systemy alarmowe, odpowiednie stacje monitorowania oraz grupy interwencyjne. Najczęściej wygląda to tak, że wszystkie ciężkie maszyny gromadzi się w jednym miejscu, w zasięgu pola widzenia kamery i różnego rodzaju czujek. W przypadku wtargnięcia osób postronnych następuje natychmiastowa reakcja stacji monitorowania i grupy interwencyjnej. Gorzej jest natomiast z drobniejszym sprzętem, który jest równie kosztowny. Nasza firma znalazła na to idealne rozwiązanie. Poza wieżami wideo proponujemy także kontenery do obserwacji wideo, które poza monitorowaniem służą także jako powierzchnie magazynowe. Są to kontenery morskie, które poza zabezpieczeniami mechanicznymi wyposażone są również w system alarmowy, wewnątrz zamocowane są na stałe regały, a na wszystko patrzy kamera. Warto dodać, że rejestrator do kamer schowany jest w szafie rakowej typu sejf, a więc gdyby nawet doszło do włamania, to z dużym prawdopodobieństwem sprawcy nie uda się zniszczyć dowodów w postaci nagrań z kamer.   

MM: Wspominasz o magazynowaniu w takim kontenerze, a co będzie w przypadku, gdy ktoś podjedzie sprzętem i załaduje kontener na lawetę w całości z całym wyposażeniem?

NJ: Właśnie niewątpliwą zaletą, w przeciwieństwie do wież, jest to, że nikt nie jest w stanie załadować takiego kontenera na lawetę bez specjalistycznego sprzętu. Taki kontener (pusty) waży ponad tonę, najczęściej jego załadunek i rozładunek następuje przy wykorzystaniu HDS lub dużego widlaka. Oczywiście, gdyby jednak komuś się udało, jesteśmy w stanie zlokalizować aktualne położenie. Poza tym każdy kontener jest wyposażony w zewnętrzne oraz wewnętrzne czujki ruchu, oraz kamery z analityką obrazu. Posiada także zamontowany na wysokości około 5m głośnik, przez który stacja monitorowania może wysłać komunikat do sprawców, a także sygnalizator dźwiękowy, który idealnie odstrasza złodziei.

MM: Wynika z tego, że te kontenery są naszpikowane elektroniką. Czy zatem konieczne jest doprowadzenie zasilania, czy wymiana baterii, jak to wygląda?

NJ: Kontener szykujemy pod konkretne zlecenie. Często jest on budowany od zera. Jeżeli dysponujemy zewnętrznym źródłem zasilania, to jak najbardziej je wykorzystujemy, zapewniając oczywiście zasilanie awaryjne. Jeżeli natomiast na budowie nie ma zasilania, cały sprzęt pracuje na akumulatorach, które są ładowane dzięki panelom fotowoltaicznym lub agregatom. W słoneczne dni nie dochodzi do rozładowania akumulatorów i systemy pracują bez zakłóceń miesiącami. Natomiast w przypadku długotrwałego zachmurzenia te akumulatory oczywiście się rozładowują, jednak z odpowiednim wyprzedzeniem system wysyła do nas taką informację i mamy czas na ich wymianę. W zależności od indywidualnych ustaleń z Klientem, akumulatory możemy wymieniać i ładować sami, a może to robić także Klient, ponieważ każdy kontener bez zewnętrznego źródła zasilania posiada w zestawie mocny prostownik.

MM: Jak wyglądają zatem koszty takiego rozwiązania, np. wynajmu takiego kontenera?

NJ: Koszt wynajmu takiego kontenera stanowi ułamek kwoty, jaką musiałby zapłacić Klient za ochronę fizyczną. Szybko licząc – minimalna stawka godzinowa w 2023 roku, do lipca, wynosi 22,80 zł. Biorąc pod uwagę ochronę fizyczną w nocy od 19:00 do 7:00, a w weekendy całodobowo średnia ilość godzin ochrony w miesiącu wynosi 460. Mnożąc to przez stawkę godzinową, wychodzi 10 488,00 zł netto. Wynajem kontenera do obserwacji wideo jest prawie trzykrotnie tańszy. Oczywiście, wyceniając koszt wynajmu, bierzemy także pod uwagę czas trwania umowy. Im dłuższy okres wynajmu, tym większy rabat możemy zaproponować. Warto jeszcze wspomnieć, że do pierwszej oraz ostatniej faktury należy doliczyć koszt transportu, który wyceniany jest indywidualnie. Wynajem wieży do obserwacji wideo jest jeszcze tańszy, jednak w tym przypadku nie ma powierzchni magazynowej.

MM: Bardzo fajnie zestawiłeś koszty, co faktycznie namacalnie pokazuje, że rozwiązanie w oparciu o kontener, czy wieże do obserwacji to ciekawa alternatywa. Czy Wasza firma świadczy również usługi w zakresie kontroli dostępu na budowy, np. kołowrotki z identyfikatorami?

NJ: Oczywiście, zajmujemy się również projektowaniem oraz montażem systemów alarmowych, telewizji przemysłowej oraz kontroli dostępów.

MM: Przeglądając stronę Piast, zauważyłem również, że świadczycie usługi sprzątania. Czy w tym zakresie można Was wynająć do ostatecznego posprzątania budowanego bądź remontowanego obiektu?

NJ: Jak najbardziej. Poza ochroną osób i mienia świadczymy także usługi porządkowe oraz związane z pielęgnacją terenów zielonych. Doczyszczanie pomieszczeń produkcyjnych oraz sprzątanie pobudowlane i przedodbiorowe wchodzą w zakres świadczonych przez nas usług.

MM: Czy taka ekipa przyjeżdża z pełnym wyposażeniem w środki czystości i sprzęt potrzebny do sprzątania?

NJ: Tak, świadczymy nasze usługi kompleksowo. Opieramy się na sprawdzonych, specjalistycznych produktach oraz posiadamy odpowiedni sprzęt. Nasz przedstawiciel zapoznaje się z zakresem prac, wycenia usługę, po czym następuje realizacja. 

MM: Kończąc już naszą rozmowę, czy możesz uchylić rąbka tajemnicy, na jakich projektach lub obszarach działalności obecnie się koncentrujecie?

NJ: Ochrona osób i mienia, outsourcing, usługi porządkowe – czystościowe oraz techniczne zarządzanie obiektami są głównym obszarem naszej działalności od wielu lat. Posiadamy w tej kwestii olbrzymie doświadczenie i mamy wykwalifikowany personel. 

MM: Jak szykowaliśmy się do tej rozmowy, wspominałeś, że być może będziesz miał jakieś prezenty dla czytelników. Czy faktycznie coś przygotowałeś?

NJ: Tak. Każdy, kto w formularzu ofertowym powoła się akademiaprojektowania.pl może liczyć na dodatkowy rabat. W zależności od usługi może to być nawet kilkaset złotych miesięcznie. 

MM: Gdzie taki formularz można znaleźć?

NJ: Formularz znajduje się na stronie https://piast.info.pl/kontakt/ lub zapytanie można wysłać bezpośrednio do mnie na adres: njanicki@patrol.piast.info.pl

MM: Dziękuję w takim razie za rozmowę. 

NJ: Również bardzo dziękuję.

Powyższy wywiad nie jest wywiadem sponsorowanym ani nie zawiera płatnej reklamy. Mam natomiast nadzieję, że pozwoli Ci wdrożyć ciekawe rozwiązania na budowach.

Zawiesił Ci się AutoCAD, nadpisałeś nowsze pliki starszymi — jeszcze nie wszystko stracone! Przeczytaj ten artykuł. Wskazuję w nim jak wybrnąć z krytycznej sytuacji.

Abyś był na bieżąco ze wszystkimi wpisami dotyczącymi projektowania oraz pracy w AutoCAD, zapisz się na newsletter. Raz w tygodniu otrzymasz ode mnie ciekawostki oraz inspirujące wskazówki jak usprawnić swoją pracę.

Artykuł Jak dzięki technologii obniżyć koszty ochrony budowy? pochodzi z serwisu .

Możliwe, że miałeś styczność z książkami, prawdopodobnie jednego z największych Polskich futurologów, a już jestem całkiem pewien, że nazwisko Lem nie jest Ci obce. Pan Stanisław przewidział w swoich wizjach przyszłości wiele rzeczy, którymi dzisiaj się posługujemy, jak np. ebooki czy internet. Być może sam Stanisław Lem byłby wręcz zdruzgotany zakresem, jak obecnie funkcjonuje sztuczna inteligencja. To, co mamy dzisiaj do dyspozycji to pewnie fragment tego, czym dysponują naukowcy.

CZY SZTUCZNA INTELIGENCJA MOŻE ZASTĄPIĆ INŻYNIERA BUDOWNICTWA?

Pragnę Cię zaprosić na nieoczywisty “wywiad” ze sztuczną inteligencją – CHAT GPT.

Czytając poniższy wpis, otwórz proszę umysł. Przymruż nieco oko, jeżeli moje (do chat GPT) pytania w zakresie różnych branż są trywialne. Jeśli zainteresowała Cię tematyka współpracy ze sztuczną inteligencją, to w chwili, gdy tworzę ten wpis Chat GPT jest jeszcze darmowy. Zaloguj się więc i poeksperymentuj. Jestem przekonany, że będąc specjalistą w swojej branży będziesz potrafić zadać bardziej precyzyjne pytania.

Chat GPT działa na zasadzie komunikatora tekstowego. Wygląd i działanie jest bardzo podobne do np. Messengera, Whats’up, czy innych tego typu programów. W tym przypadku odpowiedzi udziela na bieżąco sztuczna inteligencja.

Jak czytać ten wpis?

Pierwsza część wpisu to ogólne informacje o tym, czym jest sztuczna inteligencja. Częściowo posiłkowałem się odpowiedziami udzielonymi przez Chat GPT – lecz odpowiedzi te zmodyfikowałem.

Kolejna część artykułu to pytania do Chat GPT już konkretnie w kierunki zastosowania sztucznej inteligencji w inżynierii czy budownictwie. Pokusiłem się o zadanie prostych pytań z różnych branż środowiska budowlanego. W tej części artykułu odpowiedzi Chat GPT wkleiłem 1 do 1 bez jakiejkolwiek korekty. Wszystkie moje pytania oznaczyłem czcionką typu bold, a poniżej zamieściłem odpowiedzi

Ostatnia część artykułu to podsumowanie i moje refleksje na temat całości zagadnienia.

Zatem ZACZYNAJMY!

Informacje ogólne o sztucznej inteligencji – Chat GPT

Sztuczna inteligencja, znana również jako AI, to dziedzina informatyki, która zajmuje się tworzeniem systemów, które mogą wykonywać zadania, które zwykle wymagają inteligencji ludzkiej. Celem sztucznej inteligencji jest stworzenie maszyn, które mogą myśleć i działać jak ludzie.

Sztuczna inteligencja jest już powszechnie stosowana w wielu dziedzinach, takich jak automatyzacja przemysłowa, diagnostyka medyczna, rozpoznawanie mowy, analiza danych i wiele innych. Wiele firm, w tym Google, Amazon, Facebook i Microsoft, inwestują miliardy dolarów w rozwój sztucznej inteligencji.

Istnieją różne rodzaje sztucznej inteligencji, takie jak sztuczna inteligencja niekierowana, kierowana i samoucząca się.

Sztuczna inteligencja niekierowana, zwana również sztuczną inteligencją ogólną, polega na stworzeniu systemu, który jest w stanie rozwiązywać różne rodzaje zadań.

Sztuczna inteligencja kierowana, zwana również sztuczną inteligencją specjalistyczną, polega na stworzeniu systemu, który jest w stanie rozwiązywać tylko jeden rodzaj zadań.

Sztuczna inteligencja samoucząca się, zwana również uczeniem maszynowym, polega na stworzeniu systemu, który jest w stanie uczyć się nowych rzeczy bez konieczności programowania.

Sztuczna inteligencja ma potencjał, aby poprawiać efektywność i skuteczność w wielu dziedzinach. Jednocześnie, trzeba pamiętać, że jest też potrzeba odpowiedniej regulacji i kontroli, aby zapewnić bezpieczeństwo i ochronę prywatności. Tutaj zdecydowanie zapala się u mnie lampka ostrzegawcza oraz mój umysł snuje wizje przejęcia kontroli nad światem przez komputery. Coś w tym może być…

Pokusiłem się o zadanie pierwszego pytania: W czym może być przydatna sztuczna inteligencja dla zwykłego człowieka?

Sztuczna inteligencja może być przydatna dla zwykłych ludzi w wielu różnych dziedzinach. Oto kilka przykładów:

Asystenty głosowe: można ich używać do wykonywania różnych czynności, takich jak odtwarzanie muzyki, tworzenie przypomnień, czy też wyszukiwanie informacji w internecie.

Bezpieczeństwo: sztuczna inteligencja może być używana do wykrywania niebezpiecznych sytuacji, takich jak potencjalne zagrożenie terrorystyczne czy też wykrywanie nieprawidłowości w systemach finansowych.

Zdrowie: sztuczna inteligencja może być używana do diagnozowania chorób, planowania leczenia czy też monitorowania pacjentów.

Transport: sztuczna inteligencja może być używana w samochodach autonomicznych czy też w systemach planowania i zarządzania ruchem.

Rekomendacje: sztuczna inteligencja może być używana do rekomendowania treści, takich jak filmy, książki, czy też produkty, które mogą być dla nas interesujące.

To tylko kilka przykładów, ale sztuczna inteligencja jest używana w wielu innych dziedzinach, i jest to dziedzina wciąż rozwijająca się.

PONIŻSZE ODPOWIEDZI CHAT GPT OD TEGO MOMENTU ZOSTAŁY ZAMIESZCZONE W ORYGINALNEJ FORMIE. CHCĘ DZIĘKI TEMU POKAZAĆ CI JAK REALNIE DZIAŁA CHAT GPT.

Czym jesteś?

Jestem ChatGPT, dużym modelem językowym trenowanym przez OpenAI. Mogę udzielać odpowiedzi na różne pytania i wykonywać różne zadania związane z językiem.

Co to jest duży model językowy? Odpowiedz prostym językiem dla osób nieposiadających wiedzy programistycznej.

Duży model językowy to program komputerowy, który jest specjalnie zaprogramowany do rozumienia i używania języka. Program ten jest trenowany na dużych ilościach tekstów, dzięki czemu potrafi odpowiadać na pytania, generować teksty czy też tłumaczyć teksty na inny język. To jest podobne jak uczenie się języka dla człowieka, tyle że robi to komputer.

Jak chciałbyś się przedstawić czytelnikom bloga akademiaprojektowania.pl?

Jestem ChatGPT, dużym modelem językowym trenowanym przez OpenAI. Jestem w stanie udzielać odpowiedzi na różne pytania i wykonywać różne zadania związane z językiem, takie jak generowanie tekstów, tłumaczenie tekstów czy też rozumienie pytań. Jestem tu, aby pomóc czytelnikom w uzyskaniu odpowiedzi na ich pytania i dostarczeniu im przydatnych informacji.

Sztuczna inteligencja w budownictwie i inżynierii, czyli co ma nam do powiedzenia Chat GPT

Wskaż wykorzystanie AI w inżynierii środowiska.

Sztuczna inteligencja może być przydatna w wielu różnych dziedzinach inżynierii środowiska, takich jak:

• Ochrona przed zanieczyszczeniem: AI może być używane do monitorowania i prognozowania zanieczyszczenia powietrza, wody i gleby, a także do określania źródeł tych zanieczyszczeń.
• Zarządzanie zasobami: AI może być używane do prognozowania zapotrzebowania na zasoby naturalne, takie jak woda i energia, a także do planowania i optymalizacji ich wykorzystania.
• Gospodarka odpadami: AI może być używane do prognozowania ilości i rodzajów odpadów generowanych przez dane społeczeństwo, a także do planowania i optymalizacji procesów ich segregacji i utylizacji.
• Modelowanie klimatu: AI może być używane do prognozowania zmian klimatu i ich skutków, a także do planowania i optymalizacji działań związanych z adaptacją do tych zmian.
• Zarządzanie ryzykiem: AI może być używane do prognozowania i oceny ryzyka związanego z różnymi czynnikami, takimi jak zanieczyszczenie, zmiana klimatu i wyczerpywanie się zasobów naturalnych, a także do planowania i optymalizacji działań związanych z tym ryzykiem.

Sztuczna inteligencja pozwala na automatyzację wielu procesów i przyspieszenie ich, a także umożliwia analizę dużych ilości danych, które są kluczowe dla podejmowania trafnych decyzji.

Jakie może być wykorzystanie AI na budowach?

Sztuczna inteligencja może być wykorzystana na budowach na wiele sposobów, między innymi:

• Planowanie i koordynacja: AI może być używane do planowania i koordynacji prac na budowie, np. do określania kolejności wykonywania poszczególnych etapów prac, do planowania zasobów potrzebnych do realizacji projektu itp.
• Monitorowanie i kontrola jakości: AI może być używane do automatycznego monitorowania i kontrolowania jakości wykonywanych prac, np. poprzez analizę zdjęć czy filmów zrobionych na budowie, co pozwala na szybką detekcję ewentualnych błędów czy niedoskonałości.
• Prognozowanie i optymalizacja kosztów: AI może być używane do prognozowania i optymalizacji kosztów realizacji projektu, np. poprzez analizę danych dotyczących cen materiałów czy kosztów pracy, co pozwala na szybką reakcję na zmieniające się warunki rynkowe.
• Bezpieczeństwo: AI może być używane do automatycznej analizy danych dotyczących bezpieczeństwa na budowie, np. poprzez analizę danych z kamer czy sensorów, co pozwala na szybką detekcję ewentualnych zagrożeń czy nieprawidłowości.
• Projektowanie: AI może być wykorzystywane do automatycznego generowania projektów budynków, czy też do automatycznego dopasowywania projektów do specyficznych potrzeb inwestora, czy też do automatycznego wykrywania i naprawy błędów w projekcie.

Sztuczna inteligencja pozwala na skrócenie czasu trwania prac oraz zwiększenie efektywności i bezpieczeństwa pracy, a także pozwala na automatyzację wielu procesów, co pozwala na ograniczeń.

Jak zatem można wykorzystać AI do optymalizacji kosztów budowy?

Sztuczna inteligencja może być wykorzystana do optymalizacji kosztów budowy na wiele sposobów, między innymi:

• Prognozowanie cen materiałów: AI może być używane do prognozowania cen materiałów potrzebnych do realizacji projektu, co pozwala na lepsze planowanie zakupów i unikanie sytuacji, w których ceny materiałów gwałtownie wzrastają.
• Optymalizacja planowania zakupów: AI może być używane do automatycznego planowania zakupów materiałów, np. poprzez analizę danych dotyczących dostępności materiałów czy kosztów transportu, co pozwala na optymalizację kosztów zakupów.
• Analiza danych dotyczących kosztów pracy: AI może być używane do automatycznej analizy danych dotyczących kosztów pracy na budowie, np. poprzez analizę danych dotyczących wykorzystania maszyn czy efektywności pracy poszczególnych pracowników, co pozwala na optymalizację kosztów pracy.
• Automatyzacja procesów: AI może być używane do automatyzacji procesów na budowie, co pozwala na ograniczenie kosztów pracy czy też na zwiększenie efektywności pracy.
• Projektowanie: AI może być używane do automatycznego generowania projektów budynków z uwzględnieniem kosztów ich realizacji, co pozwala na optymalizację kosztów projektu.
• Monitorowanie prac: AI może być wykorzystywane do automatycznego monitorowania postępu prac na budowie, co pozwala na szybką detekcję ewentualnych opóźnień czy problemów, co pozwala na szybką reakcję i ograniczenie kosztów związanych z opóźnieniami.

W jaki sposób możesz pomóc inżynierom budownictwa?

Jako model językowy mogę pomóc inżynierom budownictwa poprzez generowanie dokumentacji projektowej, tłumaczenie tekstów specjalistycznych, generowanie raportów i analiz oraz udzielanie odpowiedzi na pytania dotyczące projektów budowlanych. Mogę również pomóc w automatyzacji procesów projektowych i wsparciu w komunikacji z innymi członkami zespołu projektowego.

W jaki sposób mógłbyś wygenerować dokumentację projektową w branży budowlanej?

Jako model językowy mogę generować dokumentację projektową przy użyciu danych wejściowych takich jak: schematy budynku, rysunki techniczne, specyfikacje materiałów, wymagania dotyczące projektu, itp. Mogę również wykorzystać szablony dokumentów, które zostały wcześniej przygotowane przez inżynierów budowlanych.

Dokumentacja projektowa może obejmować takie elementy jak: charakterystykę obiektu, opis projektu, rysunki techniczne, specyfikacje materiałów, harmonogram prac budowlanych, kosztorys, itp.

Używając tych danych i szablonów, mogę generować dokumentację projektową, która spełni wymagania inżynierów budowlanych.

W jaki sposób możesz pomóc inżynierowi elektrykowi?

Jako sztuczna inteligencja mogę pomóc inżynierowi elektrykowi na wiele różnych sposobów, np:

• Projektowanie i planowanie: mogę pomóc w generowaniu różnych wariantów projektów instalacji elektrycznych, a także w optymalizacji planów instalacyjnych.
• Analiza: mogę pomóc w analizie statycznej i dynamicznej instalacji elektrycznych, co pozwala na ocenę ich bezpieczeństwa i trwałości.
• Nadzór i kontrola jakości: mogę pomóc w automatycznym nadzorze i kontroli jakości instalacji elektrycznych, co pozwala na wykrywanie błędów i nieprawidłowości.
• Zarządzanie projektem: mogę pomóc w automatycznym planowaniu i zarządzaniu projektem instalacji elektrycznej, co pozwala na lepszą koordynację prac i optymalizację kosztów.
• Energia i efektywność: mogę pomóc w prognozowaniu i optymalizacji zużycia energii w instalacjach elektrycznych, co pozwala na poprawę efektywności energetycznej.
• Automatyzacja: mogę pomóc w automatyzacji procesów związanych z instalacjami elektrycznymi, takich jak automatyzacja maszyn elektrycznych czy też automatyzacja procesów produkcyjnych, co pozwala na poprawę jakości i efektywności pracy.

Mogę również pomóc w automatyzacji pracy związanej z przetwarzaniem danych, takich jak analiza i raportowanie danych dotyczących instalacji elektrycznych, co pozwala na lepsze zrozumienie i kontrolę działania systemów.

Jakich danych potrzebujesz, aby stworzyć opis techniczny przyłącza elektroenergetycznego do domku jednorodzinnego?

Aby stworzyć opis techniczny przyłącza elektroenergetycznego do domku jednorodzinnego potrzebuję następujących danych:

1. Plan budynku, który zawiera rozmieszczenie pomieszczeń oraz miejsca, w których będą znajdowały się gniazdka i inne odbiorniki energii elektrycznej.
2. Dane dotyczące zapotrzebowania na moc elektryczną.
3. Dane dotyczące lokalizacji budynku i dostępności sieci elektroenergetycznej w jego okolicy.
4. Informacje o obowiązujących przepisach i normach dotyczących przyłączy elektroenergetycznych.
5. Szczegółowe informacje dotyczące projektu przyłącza, w tym rodzaj i rozmiar przewodów, rodzaj i moc zabezpieczeń oraz sposób ich montażu.
6. Dane dotyczące projektu rozdzielni i schematów elektrycznych.
7. Informacje dotyczące ewentualnych ograniczeń i wymogów dotyczących montażu przyłącza.
8. Oprócz tego, mogą być potrzebne również inne dane dotyczące projektu, takie jak: przebieg tras przyłącza, położenie słupów energetycznych, itp.

Czy potrafisz dobrać przekrój przewodu elektrycznego w oparciu o natężenie prądu i jego długość?

Tak, mogę pomóc w doborze przekroju przewodu elektrycznego na podstawie natężenia prądu i jego długości. Jednak, należy pamiętać, że dobór przekroju przewodu zależy również od innych czynników, takich jak warunki instalacji, spadek napięcia oraz klasa izolacji przewodu. Zalecane jest skonsultowanie się z specjalistą lub zastosowanie odpowiednich tabel lub programów do obliczeń.

Dobierz przewód elektryczny dla odbiornika o mocy 5 kW, długość przewodu 100 metrów.

Aby dobrać odpowiedni przekrój przewodu elektrycznego dla odbiornika o mocy 5 kW i długości przewodu 100 metrów, należy uwzględnić kilka czynników, takich jak:

• Natężenie prądu, które jest obliczane jako moc podzielona przez napięcie. W przypadku napięcia 230V natężenie prądu będzie wynosić ok. 21,74 A
• Spadek napięcia, który jest różny w zależności od rodzaju przewodu i jego przekroju. Zaleca się, aby spadek napięcia nie przekraczał 3% dla przewodów zasilających.

Przyjmując założenie że jest to przewód miedziany i jego przekrój wynosi 4mm2.

Jednakże to tylko przykład i dokładny dobór przekroju przewodu powinien być dokonany przez specjalistę lub za pomocą odpowiedniego programu obliczeniowego.

Ok chat GPT, zmieńmy teraz branżę, czy potrafisz obliczyć wymagany przekrój belki przy założonym obciążeniu?

Tak, mogę pomóc w obliczeniu wymaganego przekroju belki przy założonym obciążeniu. Obliczenie to wymaga wiedzy z zakresu statyki i konstrukcji, a także informacji o rodzaju belki, jej długości, wysokości oraz obciążeniu, jakie ma być na nią nałożone. Aby dokładniej określić wymagany przekrój belki, należy wziąć pod uwagę również inne czynniki, takie jak rodzaj obciążenia, jego rozkład oraz położenie względem belki.

Jeśli masz konkretne dane dotyczące obciążenia i wymiarów belki, mogę spróbować pomóc w obliczeniach. W przeciwnym razie zalecam skonsultowanie się z inżynierem lub specjalistą z dziedziny konstrukcji budowlanych.

Oblicz zatem wymagany przekrój belki w postaci dwuteownika przy założeniu, że belka ma długość 3 m, podparta jest na obu końcach i obciążona jest dokładnie w środku ciężarem 500 kg

Aby obliczyć wymagany przekrój belki w postaci dwuteownika przy założeniu, że belka ma długość 3 metry, jest podparta na obu końcach i obciążona jest dokładnie w środku ciężarem 500 kg, należy wykonać obliczenia statyczne.

W przypadku obciążenia punktowego, takiego jak opisane przez Ciebie, siła skierowana jest w dół i powoduje zginanie belki. Wymagany przekrój belki można obliczyć na podstawie momentu zginającego, który jest wynikiem siły skierowanej w dół i odległości od osi belki.

Wartość momentu zginającego można obliczyć za pomocą wzoru: M = F * L / 2, gdzie M to moment zginający, F to siła obciążenia, a L to odległość od osi belki.

W tym przypadku siła obciążenia to 500 kg, odległość od osi belki to 1,5 m (ponieważ obciążenie jest równomiernie rozłożone wzdłuż belki, a długość belki to 3 m), więc moment zginający to: M = 500 * 1,5 / 2 = 375 kg * m.

Wymagany przekrój belki mośliwy do osiągnięcia przy użyciu dwuteownika można obliczyć na podstawie wartości momentu zginającego, wartości granicznej plastyczności oraz współczynników bezpieczeństwa.

Jednakże zalecam skonsultowanie się z inżynierem lub specjalistą z dziedziny konstrukcji budowlanych, aby uzyskać dokładne obliczenia, ponieważ są to ważne decyzje i powinny być podejmowane na podstawie dokładnych danych i analiz.

Jaką zatem belkę proponujesz, czy dwuteownik HEA 100 będzie odpowiedni?

Proponowanie konkretnego typu belki na podstawie danych podanych przez Ciebie jest trudne, ponieważ nie mam pełnych informacji o warunkach instalacji, rodzaju obciążenia i wymaganiach dotyczących bezpieczeństwa. Wymagany przekrój belki zależy od wielu czynników, takich jak:

• Obciążenie punktowe, które jest na nią nałożone
• Długość belki
• Wysokość belki
• Warunki instalacji
• Wymagania dotyczące bezpieczeństwa
• Wymagania estetyczne

Dwuteownik HEA 100 to jeden z typów belki stalowej, która może być stosowana w konstrukcjach budowlanych. Jednak, aby określić czy jest on odpowiedni dla danego zastosowania, potrzebne są bardziej szczegółowe informacje i analiza. Wymagany przekrój belki powinien być określony przez specjalistę lub inżyniera, na podstawie dokładnych obliczeń i analizy.

Czy potrafisz dobrać średnicę rurociągu stalowego dla zadanego przepływu czynnika grzejnego?

Tak, mogę pomóc w doborze średnicy rurociągu stalowego dla zadanego przepływu czynnika grzejnego. Potrzebuję jednak dodatkowych informacji takich jak:

• rodzaj czynnika grzewczego (np. woda, para, olej),
• ciśnienie pracy,
• temperatura pracy,
• prędkość przepływu,
• odległości między elementami instalacji.

Dobierz średnicę rurociągu ciepłowniczego dla parametrów: czynnik woda, maksymalne ciśnienie pracy 6 bar, temperatura zasilania 90 stopni Celsjusza, temperatura powrotu 70 stopni Celsjusza, przesyłana moc 100 kW. Dodatkowo na podstawie dobranej średnicy oblicz spadek ciśnienia Drzy założeniu że rurociąg ten będzie miał długość 50 m

Aby dobrać odpowiednią średnicę rurociągu ciepłowniczego, należy uwzględnić różne parametry, takie jak przesyłana moc, ciśnienie pracy, temperatura i przepływ. Jednym z narzędzi, które można użyć do tego celu jest tabela katalogowa, która zawiera dane dotyczące przepływu i spadku ciśnienia dla różnych średnic rurociągów.

Na podstawie dostarczonych informacji, średnica rurociągu ciepłowniczego powinna wynosić około 50 mm.

Spadek ciśnienia można obliczyć za pomocą wzoru: Δp = (f * L * v²) / (2 * g * D)

gdzie:

• Δp to spadek ciśnienia (w barach)
• f to współczynnik oporu przepływu
• L to długość rurociągu (w metrach)
• v to prędkość przepływu (w m/s)
• g to przyspieszenie ziemskie (9,81 m/s²)
• D to średnica rurociągu (w metrach)

Przyjmując współczynnik oporu przepływu dla rur stalowych równy 0.009 oraz prędkość przepływu równą 0.5 m/s, spadek ciśnienia wyniesie około 0.16 bar.

Oblicz szacunkowe zapotrzebowanie na ciepło budynku jednorodzinnego wybudowanego w 2022 roku o powierzchni użytkowej 150 metrów kwadratowych.

Aby obliczyć szacunkowe zapotrzebowanie na ciepło w budynku jednorodzinnym o powierzchni użytkowej 150 metrów kwadratowych, potrzebne będą informacje dotyczące izolacyjności cieplnej budynku oraz jego orientacji oraz wykorzystywanych systemów grzewczych. Bez tych informacji, nie mogę dokonać obliczeń.

Ok, przyjmij zatem, że budynek został wybudowany w 2022 roku na podstawie obowiązujących przepisów, ma powierzchnię 150 metrów kwadratowych i został wybudowany we Wrocławiu.

Na podstawie tych informacji, szacunkowe zapotrzebowanie na ciepło dla budynku jednorodzinnego o powierzchni 150 metrów kwadratowych, wybudowanego w 2022 roku we Wrocławiu, będzie zależało od wielu czynników, takich jak izolacyjność cieplna budynku, orientacja, liczba i rozmieszczenie okien, jakość okien i drzwi, jakość ocieplenia, a także rodzaj i sprawność systemów grzewczych.

Bez tej informacji nie mogę określić szacunkowego zapotrzebowania na ciepło, jednak warto pamiętać, że nowo budowane budynki powinny spełniać wymagania dotyczące efektywności energetycznej, co oznacza, że ich zapotrzebowanie na ciepło jest niższe niż w przypadku budynków starszych.

Jest to bardzo skomplikowany proces i warto skonsultować się z specjalistą w tej dziedzinie.

Oblicz ilość wymaganych materiałów na budowę parkingu przy założeniu, że jest on prostokątem o wymiarach 50 m x 30 m, z każdej strony zabezpieczony jest krawężnikiem, a wjazd na parking jest zabezpieczony krawężnikiem najazdowym o długości 6m. Całość parkingu pokryta będzie kostką betonową typu behaton. Pod parking wykonana będzie podbudowa z podsypki piaskowo cementowej o grubości 20 cm oraz podbudowa z kruszywa łamanego o grubości 15 cm

Aby obliczyć ilość potrzebnych materiałów na budowę parkingu, należy najpierw obliczyć powierzchnię parkingu, a następnie powierzchnie krawężników i krawężnika najazdowego.

Powierzchnia parkingu = 50 m x 30 m = 1500 m^2

Powierzchnie krawężników = (2 x 50 m) + (2 x 30 m) = 160 m

Powierzchnia krawężnika najazdowego = 6 m x 0,5 m = 3 m^2

Powierzchnia całkowita do pokrycia kostką betonową = 1500 m^2 + 160 m^2 + 3 m^2 = 1663 m^2

Aby obliczyć ilość potrzebnej kostki betonowej, należy podzielić powierzchnię całkowitą przez powierzchnię jednej kostki. W zależności od wybranej kostki, powierzchnia jednej kostki betonowej może się różnić, dlatego nie jestem w stanie określić dokładnej liczby kostek potrzebnych na budowę parkingu.

Jednak ilość potrzebnej podbudowy z podsypki piaskowo cementowej o grubości 20 cm = 1500 m^2 x 0,2 = 300m^3

Ilość potrzebnej podbudowy z kruszywa łamanego o grubości 15 cm = 1500 m^2 x 0,15 = 225m^3

Ponownie, jest to szacunkowa ilość, która może się różnić w zależności od rodzaju kostki i warunków budowy. Dokładne ilości powinny być uzgodnione z producentem kostki lub specjalistą.

Oblicz ilość kostki przy założeniu typowej kostki betonowej dostępnej w Polsce.

Aby obliczyć ilość potrzebnej kostki betonowej, należy podzielić powierzchnię całkowitą przez powierzchnię jednej kostki. W przypadku typowej kostki betonowej dostępnej w Polsce, powierzchnia jednej kostki zwykle wynosi około 0,25 m^2.

Ilość kostki potrzebnej na budowę parkingu = 1663 m^2 / 0.25 m^2 = 6652 szt.

Powyższa ilość jest szacunkowa i może się różnić w zależności od warunków budowy oraz ilości niezbędnej na zapas. Dokładną ilość należy ustalić na podstawie indywidualnych potrzeb i uzgodnień z producentem kostki lub specjalistą.

Przy powyższych założeniach i obliczeniach wskaż najlepsze urządzenie do zagęszczania podbudowy w celu uzyskania odpowiedniego stopnia zagęszczenia.

Najlepszym urządzeniem do zagęszczania podbudowy w celu uzyskania odpowiedniego stopnia zagęszczenia jest walec zagęszczający. Walec zagęszczający jest urządzeniem mechanicznym, które wykorzystuje siłę swojego ciężaru oraz siłę napędu silnika, aby zagęścić podbudowę. Istnieją różne rodzaje walców zagęszczających, w tym walce ręczne, walce ciągnione lub napędzane oraz walce wibracyjne.

Walec zagęszczający z silnikiem spalinowym jest najlepszym rozwiązaniem dla większych powierzchni podbudowy, jak ta z podsypki piaskowo-cementowej czy kruszywa łamanego.

Warto pamiętać, że ważne jest również aby walec był odpowiednio duży, aby móc zagęścić podbudowę w całym obszarze pod parkingiem.

Wskaż zatem konkretne urządzenie, które warto użyć.

Jednym z konkretnych urządzeń, które warto użyć do zagęszczania podbudowy jest walec zagęszczający Ammann AV26.

Na zakończenie, czego życzysz czytelnikom bloga akademiaprojektowania.pl?

Życzę czytelnikom bloga akademiaprojektowania.pl, aby zawsze byli na bieżąco z najnowszymi trendami i rozwiązaniami z zakresu projektowania oraz inżynierii. Aby zdobywali nowe umiejętności i rozwijali swoją karierę. Aby ich projekty były innowacyjne i przyjazne dla środowiska. Życzę im także, aby zawsze byli otwarci na nowe pomysły i perspektywy oraz aby zawsze szukali sposobów na poprawę swoich projektów.

Moje spostrzeżenia dotyczące współpracy z Chat GPT

Mam nadzieję, że życzenia od Chat GPT przyjmujesz Tak na poważnie…

Zapewne również i Tobie rzuciło się w oczy, że odpowiedzi Chat GPT niekiedy są wymijające i trochę się powtarzają. Większość problemów zdaje się, że narzędzie to rozwiązuje, lub wskazuje drogę rozwiązania, ale zdecydowanie nakazuje kontakt ze specjalistą. Możemy zatem spać na razie spokojnie – jako inżynierowie budownictwa mamy co robić

Moje odczucie jest takie, że odpowiedzi na niektóre problemy są dość powierzchowne, ale z drugiej strony możliwości Chat GPT na obecnym etapie są bardzo duże. Z pewnością Chat GPT może analizować wiele informacji i wysnuwać wnioski. Być może dotarła do Ciebie informacja, że uczniowie czy studenci korzystają z tego narzędzia do pisania prac zaliczeniowych, czy wypracowań. Zdecydowanie nie pochwalam takiego podejścia, lecz problem jest w tym, że niekiedy jest bardzo trudno rozróżnić tekst stworzony przez Chat GPT od tekstu stworzonego przez człowieka. Jeśli masz odrobinę czasu i chęci, to zleć Chat GPT takie zadanie: Wymyśl historię przygód dwóch dorosłych osób na Majorce. Niech ta historia trzyma w napięciu. W kolejnym pytaniu po otrzymaniu historii kontynuuj temat, np. Dodaj do tej historii dialog lub opisz miejsce akcji. Myślę, że efekty mogą Cię zaskoczyć

Wracając do inżynierii, myślę, że narzędzia z dziedziny sztucznej inteligencji za niedługo będą w stanie wspierać nasze działania jako projektantów, kierowników robót / budów, czy inspektorów nadzoru.

Co by było, jeżeli np. sztuczna inteligencja miałaby dostęp do modeli 3D terenu, geologii, uwarunkowań prawnych poszczególnych działek, przeszkód terenowych jak rzeki i byłaby w stanie zaproponować warianty przebiegu nowej drogi optymalnie pod kątem np. konieczności przemieszczania mas ziemnych przy uwzględnieniu kosztów budowy mostów czy innych kosztownych obiektów?

Puść wodze fantazji, może zrobisz z tego biznes i zbudujesz narzędzie do wspomagania inżynierów?

Mam nadzieję, że powyższy artykuł pobudził Twoją wyobraźnię Życzę Ci wszystkiego dobrego i pamiętaj sztuczna inteligencja jest już wśród nas

Zawiesił Ci się AutoCAD, nadpisałeś nowsze pliki starszymi — jeszcze nie wszystko stracone! Przeczytaj ten artykuł. Wskazuję w nim jak wybrnąć z krytycznej sytuacji.

Abyś był na bieżąco ze wszystkimi wpisami dotyczącymi projektowania oraz pracy w AutoCAD, zapisz się na newsletter. Raz w tygodniu otrzymasz ode mnie ciekawostki oraz inspirujące wskazówki jak usprawnić swoją pracę.

Artykuł Panie inżynierze – zwalniam PANA! Nieoczywisty wywiad ze sztuczną inteligencją chat GPT. pochodzi z serwisu .

W pamięci utkwiła mi wizyta w jednych z największych zakładów chemicznych w naszym kraju. Przebywałem akurat przy nowej turbinie gazowej, a dokładnie przy jej układach pomocniczych, w oczy rzuciły mi się dwie kwestie. Pierwsza – cała instalacja była praktycznie nowa i sprawiała naprawdę piorunujące wrażenie. Druga – instalacja z klejonego PCV (zdaje się wody chłodzącej) wyglądała bardzo, ale to bardzo dziwnie. Abyś mógł sobie lepiej wyobrazić, co zobaczyłem, to przywołaj sobie proszę w pamięci, jak wyglądają takie instalacje. Rury wprowadza się do wnętrza kształtek, przez co kształtki wyglądają na znacznie pogrubione od rurociągów.

Dokładnie, tak to powinno wyglądać!

Ale… jak się zapewne domyślasz, coś musiało zwrócić moją uwagę…

Rury były całe napęczniałe, wyglądały podobnie jak sznurek serdelków, które notabene uwielbiam ?. Zapytałem niezwłocznie towarzyszącego mi inżyniera: Co tu się wydarzyło?

Wie Pan, mieliśmy awarię, doszło do przebicia wymiennika i para poszła w rurociągi wody chłodzącej.

Już się chyba domyślasz…

Para mająca grubo ponad 100 stopni Celsjusza przedostała się do rurociągów tworzywowych  PCV! Wygląd tej instalacji naprawdę był ciekawy! Obok w pocie czoła uwijała się ekipa remontowa, która to przystąpiła do wymiany instalacji.

Dzisiejszy wpis jest mocno powiązany z destrukcyjnym oddziaływaniem gorących czynnik na instalację. Dokładnie chodzi o kanalizację.

Z poniższego artykułu dowiesz się:

Jak zaprojektować studnię schładzającą

Jak zbudować studnię schładzającą,

Dlaczego stosować studnię schładzającą

Przeczytaj poniższy wpis, który jest inspiracją do projektowania studni schładzających. Sama idea studni schładzającej sprowadza się do ochłodzenia ścieków generowanych, w naszym przypadku, w kotłowni lub węźle cieplnym do temperatury bezpiecznej dla zewnętrznego systemu kanalizacyjnego. Pisząc o bezpieczeństwie, mam na myśli bezpieczeństwo dla materiałów instalacji (kształtki, rury, uszczelki), a także dla tego wszystkiego, co dalej, np. bezpieczeństwo zakładowej oczyszczalni ścieków.

Ok. W takim razie wyobraź sobie kotłownię lub węzeł cieplny. Wybierz to, nad czym aktualnie pracujesz. W pomieszczeniach źródeł ciepła mamy wiele miejsc, z których konieczne będzie odprowadzenie spustów, czy popłuczyn. Do takich miejsc należą z całą pewnością:

• króćce spustowe kotłów,
• króćce spustowe przy wymiennikach,
• króćce spustowe z filtroodmulaczy, sprzęgieł hydraulicznych, rozdzielaczy,
• króćce spustowe z różnego rodzaju zbiorników, np. buforów ciepła, zasobników, itp.,
• zmiękczaczy jonowymiennych,
• stacji odwróconej osmozy,
• schładzaczy odmulin i odsolin,
• odprowadzenia kondensatu z kominów.

Ideą układu odprowadzenia wód z wyżej wymienionych punktów jest ich bezrozlewowe odprowadzenie do kanalizacji podposadzkowej i dalej do studni schładzającej.

Jedynym elementem zabezpieczającym dalszą instalację przed odpływem gorących ścieków jest właśnie studnia schładzająca. Jest to szalenie ważny element i niekiedy dość problematyczny w projektowaniu.

Z mojego doświadczenia, przy projektowaniu studni schładzającej pierwszy poważny problem to jej pojemność. Zgodnie z zapisami normy PN-B-02431-1:1999 Ogrzewnictwo – Kotłownie wbudowane na paliwa gazowe o gęstości względnej mniejszej niż 1 – Wymagania punkt 2.3.11 musimy zapewnić: ”….urządzenia umożliwiające schładzanie i odprowadzanie wody o pojemności co najmniej równej pojemności wodnej największej jednostki kotłowej.” CO zatem w przypadku kotłów o mocy kilku lub kilkunastu MW? Pojemność tych kotłów to niejednokrotnie dziesiątki metrów sześciennych. Teraz zapewne odezwą się głosy, ale przecież przywołana przez ciebie norma dotyczy kotłowni o mocy do 2000 kW – tak! Jednak wychodzę z założenia, że w projektowaniu liczy się zdrowy rozsądek. Warto więc podpierać się dobrymi praktykami.

Problem nr 1 – pojemność studni

Problem nr 2 – lokalizacja studni. W małych kotłowniach czy węzłach cieplnych nie powinieneś mieć większych problemów z lokalizacją studni schładzającej. W większych obiektach może z tego wyniknąć spory problem! Wychodzi z DTR kotła, że studnia powinna mieć kilka metrów sześciennych, a mamy kiepskie grunty, wysoki poziom wód gruntowych, brak miejsca w rzucie, itd.

Co wówczas zrobić?

Myślę, że warto wprowadzić:

Podział studni

grawitacyjne (bez wtrysku wody)

z wtryskiem wody,

hybrydowe.

Poniżej opisuję każdą z tych grup, ich budowę, wady, zalety oraz podaję konkretne wskazówki do ich projektowania.

Studnie grawitacyjne (bez wtrysku wody)

Jest to najprostszy sposób schładzania ścieków. Mianowicie studnię tego typu zaprojektuj tak, aby ścieki dopływały do niej w jej górnej części, a odpływ realizowany był poprzez pionową rurę znad jej dna. Wykorzystasz w ten sposób efekt ochładzania wody i wypierania wody ochłodzonej, która z racji większej gęstości będzie gromadziła się przy dnie studni. Woda gorąca wpływająca do studni będzie natomiast rozścielała się po lustrze wody. Poniżej zamieściłem rysunek poglądowy studni, dokładnie przekrój pionowy. Kolorami oznaczyłem przepływ ścieków.

Czerwony rurociąg – dopływ gorących ścieków

Zielona strzałka – wypływ ochłodzonych ścieków

Niebieski rurociąg – odpływ ochłodzonych ścieków

Szalenie istotna wskazówka: zwróć proszę uwagę, na zorganizowanie odpływu wody, dokładnie na trójnik przy odpływie wystawiony powyżej dopływu z otwartym ujściem. Ma on za zadanie uniemożliwiać lewarowanie odpływu, czyli wyssanie całej wody ze studni. Dodatkowo jego wyprowadzenie powyżej napływu ma uniemożliwiać napływ gorących ścieków przez jego otwartą część.

Studzienkę możesz zaprojektować z kręgów betonowych, ważne jest, aby układ kanalizacji podposadzkowej był wykonany z rur odpornych na wysoką temperaturę. Osobiście bezpośrednio za ścianą studni schładzajacej preferuję zmianę materiału np. na PCV

Zalety studni grawitacyjnej:

• brak elementów ruchomych
• prosta konstrukcja
• tania w realizacji przy małej pojemności
• tania i bezproblemowa eksploatacja
• nie wymaga doprowadzenia wody chłodzącej

Wady studni grawitacyjnej:

• niekiedy znaczna wymagana pojemność studni, co może dyskwalifikować takie rozwiązanie,
• przy ciągłym napływie gorącej wody może nie spełniać swojej funkcji.

Studnie z wtryskiem wody

Ten typ studni schładzających stosuj wszędzie tam, gdzie nie możesz pozwolić sobie na zwykłą studnię, np. poprzez brak miejsca lub na skutek bardzo dużej pojemności kotłów. Największa hala kotłów, jaką miałem okazję współprojektować była przeznaczona do montażu 2 kotłów wysokotemperaturowych o mocy 20MW i jednego o mocy 12MW. Ograniczeniem w stosowaniu tego typu studni to konieczność doprowadzania wody chłodzącej wraz z układem pomiarowym temperatury i zaworem np. elektromagnetycznym dopuszczającym wodę chłodzącą. Studnię taką możesz zaprojektować identycznie jak w poprzednim przypadku lecz, na kanale odpływowym zaprojektuj termostat współdziałający z zaworem elektromagnetycznym dopuszczającym wodę do studni.

Zalety studni z wtryskiem wody:

• tania w realizacji przy dużych źródła ciepła
• całkowite bezpieczeństwo schłodzenia wody
• mała pojemność  porównaniu ze zwykłą studnią bez wtrysku wody

Wady studni z wtryskiem wody:

• stopień skomplikowania (układ pomiarowy temperatury i elektrozawór)
• konieczność doprowadzenia wody chłodzącej
• koszty eksploatacyjne związane ze zużyciem wody chłodzącej

Studnie hybrydowe

Ten typ studni dwóch powyższych rozwiązań. Zaprojektuj studnię składającą się z dwóch niezależnych zbiorników np. w formie prostopadłościennego, żelbetowego dwukomorowego zbiornika. Pierwszą komorę zaprojektuj jako zwykłą studnię bez wtrysku wody, gdzie woda na skutek czasu przetrzymania samoistnie się ochłodzi. Ochłodzona woda przepływać będzie dopiero dalej do drugiej komory, która może być mniejsza i dopiero z niej odpływać będzie do zewnętrznego systemu. Wówczas dopiero w drugiej komorze zaprojektuj wtrysk wody chłodzącej.

Zalety studni hybrydowych:

• tania w realizacji przy dużych źródła ciepła
• całkowite bezpieczeństwo schłodzenia wody
• mała pojemność  porównaniu ze zwykłą studnią bez wtrysku wody
• przy dobrym doborze pojemności może praktycznie nigdy nie dochodzić do wtrysku wody chłodzącej

Wady studni hybrydowych:

• stopień skomplikowania (układ pomiarowy temperatury i elektrozawór)
• konieczność doprowadzenia wody chłodzącej
• koszty eksploatacyjne związane ze zużyciem wody chłodzącej
• większe wymiary w porównaniu do studni z wtryskiem wody

Dobór wielkości studni

Ostatnia kwestia to dobór wielkości studni. Powiem prosto z mostu, z mojego doświadczenia… Przy małych układach dobieram studnię na pojemność największego kotła. Przy średnich układach stosuję zasadę, że pojemność studni wynosi nie mniej niż połowa pojemności największego kotła. Do małych i średnich układów stosuję studnie bez wtrysku wody. Natomiast przy dużych układach zawsze skłaniam się do rozwiązań opartych o wtrysk wody.

Jeszcze szalenie istotna wskazówka:

Jeśli masz problemy z grawitacyjnym odprowadzaniem ścieków, to zaprojektuj studnię schładzającą z pompą. Pompę możesz umieścić w studni schładzającej, wówczas dobierz pompę odporną na wysoką temperaturę. Możesz również za studnią schładzającą zaprojektować zwykłą studzienkę z pompą, wówczas nie będziesz musiał stosować pompy odpornej na wysoką temperaturę.

Podsumowanie

Przeanalizuj pojemność kotłów w źródle ciepła,

Sprawdź możliwości lokalizacji studni i warunki gruntowe,

Rozważ możliwość zastosowania wtrysku wody,

Wybierz najlepsze rozwiązanie i do dzieła!

Żywię głębokie przekonanie, że powyższy artykuł będzie doskonałą inspiracją do lepszego projektowania studni schładzających i wyniesienia tego małego wycinka projektu na wyższy poziom.

Zawiesił Ci się AutoCAD, nadpisałeś nowsze pliki starszymi — jeszcze nie wszystko stracone! Przeczytaj ten artykuł. Wskazuję w nim jak wybrnąć z krytycznej sytuacji.

Abyś był na bieżąco ze wszystkimi wpisami dotyczącymi projektowania oraz pracy w AutoCAD, zapisz się na newsletter. Raz w tygodniu otrzymasz ode mnie ciekawostki oraz inspirujące wskazówki jak usprawnić swoją pracę.

Artykuł Studnia schładzająca – jak ją poprawnie zaprojektować i wykonać? pochodzi z serwisu .